De nieuwe handelspolitieke realiteit

Stuur ons een bericht


We proberen binnen 2 werkdagen te reageren.
Verder gelden deze spelregels.
Annuleren
? Contact
19-06-2018

De verslechterde trans-Atlantische relatie met een serieuze dreiging van een grootschalig handelsconflict, de groeiende invloed van China en de ondermijning van het multilaterale handelssysteem. Voorbeelden van de versomberde realiteit op het gebied van handelspolitiek.

 

Globaal handelsconflict

President Trump heeft besloten dat er op alle import van staal en aluminium uit de EU, Canada, Mexico en Japan een tarief van respectievelijk 25% en 10% moet gaan gelden. Daarmee koos hij er bewust voor om niet alleen laaggeprijsde staalexporten uit opkomende markten aan te pakken maar ook exporten van belangrijke traditionele handelspartners en bondgenoten.

 

De tijdelijke uitzondering voor de vier partners werd niet omgezet in een permanente uitzondering waardoor de heffingen in werking zijn getreden. Sindsdien is het conflict op wereldwijde schaal geëscaleerd. Op 15 juni besloot Trump om op 50 miljard dollar aan Chinese producten heffingen op te leggen. Een dag eerder gaven de EU lidstaten al groen licht aan de Commissie om conform de WTO regels ‘evenwichtsherstellende’ maatregelen te treffen. De EU zal tarieven heffen op Amerikaanse producten ter waarde van 2.8 miljard euro. Mogelijk gelden deze tegenmaatregelen al vanaf 20 juni.

 

Een globaal handelsconflict kent volgens MKB-Nederland en VNO-NCW geen winnaars. De onzekerheden van het huidige geopolitieke klimaat tonen aan dat een op regels gebaseerde samenwerking als de Europese Unie belangrijker is dan ooit.

 

EU-China

China neemt een steeds prominentere plek in op het wereldpolitieke toneel en is op weg een eigen economische (wereld)orde te scheppen. De mondiale economische impact van China is gigantisch en groeiende. Zo legt het land met de projecten ‘Belt and Road Initiative’, ‘Made in China 2025’ en de ‘16+1 samenwerking’ een ambitieuze economische en politieke agenda neer.

 

Via de EU zou geprobeerd moeten worden om China meer in lijn te brengen met de bestaande mondiale economische spelregels, zoals van de WTO en het OESO-kader. Structurele problemen kunnen geadresseerd worden via een handels- en een investeringsakkoord met China – zonder de mondiale (WTO-) regels uit het oog te verliezen.

 

Het multilaterale handelssysteem

Het Amerikaans besluit om tarieven in te stellen op staal en aluminium zet vele verworvenheden van de WTO van de laatste decennia opzij. President Trump wil de grote handelsoverschotten van andere landen met de Verenigde Staten (VS) drastisch terugbrengen en heeft ervoor gekozen af te stappen van de rules based handelspolitiek van de WTO en te gaan voor een deals based aanpak.

 

De aantasting van het WTO systeem wordt verergerd doordat de VS momenteel ook de benoeming van leden van het beroepsorgaan van de geschillenbeslechting van de WTO blokkeert. Het beroepsorgaan (Appellate Body) zal, als er geen nieuwe leden worden benoemd, per september 2018 slechts drie rechters hebben en niet meer kunnen functioneren in gevallen van complexe handelsdisputen. Het kan dus zo zijn dat als de EU de Amerikaanse handelsmaatregelen bij de WTO aanvecht, er geen beroepsorgaan is om erover te oordelen. Dan houdt de WTO geschillenbeslechting op te functioneren.

 

Vrijhandelsverdragen

Handelsakkoorden vereenvoudigen handel door handelsbelemmeringen weg te nemen, een gelijker speelveld te creëren en zorgen voor betere samenwerking tussen landen. In de handelsverdragen met Japan, dat net is afgesloten, en met Australië en Nieuw-Zeeland, waarvoor de onderhandelingen deze week begonnen zijn, is door de Europese Commissie gekozen om handelsbepalingen en investeringsbepalingen ‘los te knippen’. MKB-Nederland en VNO-NCW menen dat Nederland baat heeft bij brede en diepe handelsakkoorden die daadwerkelijk en tijdig worden afgesloten. Omwille van praktische redenen kan de keuze om handel en investeringen in aparte verdragen onder te brengen op steun rekenen.

Nieuwsbrief Blik op Europa

Meld u aan voor de tweewekelijkse nieuwsbrief 'Blik op Europa' met de standpunten van VNO-NCW en MKB-Nederland op actuele EU-dossiers.