Een betrouwbaar investeringsklimaat begint bij politieke voorspelbaarheid

Het investeringsklimaat in Nederland holt achteruit. Het rapport van Peter Wennink bevestigt wat al langer zichtbaar was: wie blijft uitstellen, ondergraaft de basis van onze welvaart.

Soms zegt een rapport niets nieuws, maar krijgt het juist daardoor gewicht. Het recente rapport van Peter Wennink over het toekomstig verdienvermogen van Nederland doet precies dat. Het legt bekende problemen scherp, samenhangend en onontkoombaar op tafel, waardoor uitstel geen optie meer is.

Het investeringsklimaat verslechtert

Veel ondernemers zullen zich herkennen: het investeringsklimaat verslechtert, niet door gebrek aan ideeën of kapitaal, maar door onzekerheid, stroperige uitvoering en een overheid die te vaak zelf onderdeel van het probleem is. VNO-NCW wijst hier al jaren op; nu krijgt die realiteit extra gewicht. Het rapport maakt glashelder: het is tijd om te handelen.

Nederland staat op een kruispunt. Onze welvaart rust op productiviteit, innovatie en openheid – maar juist die fundamenten staan onder druk. Vergunningen stokken, energie-infrastructuur loopt vast, regels stapelen zich op, politieke keuzes worden uitgesteld. Gevolg: investeringen worden uitgesteld, bedrijven zoeken hun groei elders, talent vertrekt. Het is een sluipend proces, maar op termijn schadelijker dan een enkele beleidsfout.

Het is tijd om te handelen

Het rapport wijst geen nieuwe richting aan, maar onderstreept dat nú handelen nodig is. Ondernemers vragen geen uitzonderingspositie of blanco cheques, maar voorspelbaarheid. Beleid moet stabiel zijn, niet meedeinen bij elke politieke wind. Randvoorwaarden moeten investeren mogelijk maken, niet blokkeren. Het gaat niet om nieuwe ideeën, maar om bestuurlijke discipline en doorzettingskracht.

Een opvallend element is de nadruk op uitvoering en regie. Nederland heeft plannen genoeg; wat ontbreekt, is samenhang en daadkracht. Dossiers als stikstof, netcongestie en energieprijzen moeten worden opgelost, anders blijven investeringsagenda’s papier. Groeifondsen en innovatiebeleid zijn waardevol, maar alleen als de randvoorwaarden kloppen.

Economisch verdienvermogen is geen doel op zich

Tegelijkertijd benadrukt het rapport dat economisch verdienvermogen geen doel op zich is. Het gaat om het vermogen publieke voorzieningen betaalbaar te houden, de energietransitie te realiseren en veiligheid en weerbaarheid te organiseren. Wie dat uit het oog verliest, vergist zich in de aard van het probleem.

Het rapport is een spiegel – voor de politiek én Nederland als geheel. Niet-handelen is ook een keuze. We hebben alles in huis: kennis, kapitaal, ondernemerschap. De vraag is niet of we het kunnen, maar of we bereid zijn de voorwaarden te scheppen waaronder investeren weer logisch wordt.

Wenninks rapport verkleint de ruimte voor uitstel. Het probleem was er al, nu liggen analyse en oplossingen op tafel. Het moment om te kiezen voor voorspelbaarheid, uitvoering en langetermijndenken is nu. Niet omdat ondernemers het vragen, maar omdat de toekomst van onze welvaart ervan afhangt.